Üçüncü parti lojistik tedarikçileri

Üçüncü parti lojistik tedarikçileri

            3PL tedarikçisi ile ilgili üç farklı unsur vardır; ilk unsur 3PL tedarikçilerinin tanımlanması ve faydalanma şekilleri, ikinci unsur, 3PL tedarikçilerinin genel yetenekleri ve müşteri koordinasyonuna uyum sağlamaları. Üçüncü unsur ise ilişki, ağ gelişimi ve etkileridir. Potansiyel müşterilerin uyumu ve müşteri koordinasyonunun merkezi olarak daha genel yeterlilik yaratma arasında dengeyi sağlayan 3PL tedarikçilerin gelişimi konusunda, bu üç unsur bir arada temel oluşturmaktadır (B..., V...., 1998).

            3PL tedarikçisi, nakliyeci adına lojistik faaliyetleri yöneten, kontrol eden ve teslim eden harici bir isletmedir. Aradaki anlaşma yazılı ya da sözlü olabilir. Amaç, karşılıklı olarak tarafların yararına olabilecek ve süreklilik amaçlayan bir anlaşmanın yapılabilmesidir. Yapılan anlaşma, lojistik faaliyetlerin tümünü ya da bir kısmını içerebilir, fakat en azından nakliye yönetimini, faaliyetlerin yürütülmesini ve depolamayı içermelidir. 3PL isletmesi ve müşterileri arasındaki anlaşmalar zaman içerisinde, içerik olarak sadece bir ortaklık ve mutabakat sözleşmesinden, taraflara karşılıklı yarar sağlayan ve sürekliliği olan bir stratejik ortaklık olarak benimsenmesi yönünde değişmiştir (V...., 1993).

            3PL kavramında birinci parti, nakliyeci veya tedarikçi, ikinci parti ise alıcıdır. Üçüncü parti ise, verdiği hizmetin bir marka adı olmasa da lojistik hizmetlerin taşeronluğunu yaptığı ve komisyoncu olarak görev üstlenen bir isletmedir. 3PL tedarikçisi ve müşteri arasında öngörülen stratejik ortaklık çoğunlukla ortaya konulan performansın kalitesini garanti etmede önemlidir. Lojistik hizmet sağlayıcıları, ortaklığın kapsamı, tasarımı ve yönetimi, müşteriye uyumluluk ve sorumluluk alma derecesi, nakliyecilerin ve tedarikçilerin bilgi seviyesi ve malzeme akışının özellikleri gibi fonksiyonları dikkate alacak şekilde müşterilerle kendi ortaklık türünde sınıflandırılabilirler. 3PL tedarikçilerinin arasındaki diğer bir sınıflandırma, coğrafi olarak faaliyet alanlarının nasıl planlanmış olduğu ve 3PL tedarikçilerinin, lojistik hizmetleri ne derece kendilerinin sağladığı veya taşeron firmalara devrettikleri konusundadır (L.. ve R....., 1997). Bir başka önemli unsur da nakliye veya depolama faaliyetleri için gerçekleştirilen 3PL işinin ne derecede ana iş konusu veya sadece yan faaliyet olduğudur.

             Lojistik anlaşmalarının temel kazançları, ölçek ve kapsam ekonomilerinin gelişimi, faaliyetlerin verimliliği, pazarlık gücü, hizmetlerin kapsamı, daha hızlı öğrenme, diğer tedarikçilerle bağlantılı çalışabilme, her tür bilgi, yeni sistemlere hızlı uyum sağlama, tedarik zincirinin yeniden yapılandırılması, düşük yatırım maliyetleri ve daha düzenli üretimdir (B...., 2004). Anlaşmalarla bağlantılı olarak, bu kazançlar en azından kısmen müşterilerin müşterilerine ve tedarikçilere de yansımaktadır.            

            Lojistik hizmetlerin kapsamını ve 3PL tedarikçilerin faaliyetlerini nasıl yönettiğini inceleyen çeşitli araştırmalar vardır. Dış kaynak olarak 3PL tedarikçilerinden yararlanılan tipik hizmetler taşımacılık, depolama, stok yönetimi, katma değer yaratan hizmetler, bilişim hizmetleri ve tasarımı ile zincirin yeniden yapılandırılmasıdır. ilk üçü, en çok yararlanılan 3PL hizmetleridir ve aynı zamanda endüstriyel isletmelerin dış kaynak talebinde bulundukları en yaygın hizmetlerdir (B...ve V...., 1998; C....., 1998; L... ve R..., 1997). Bu hizmetler, zaman içerisinde hem bilgi, hem de teknoloji bakımından gelişmiştir. 3PL firmalarının bir endüstri olarak gelişiminin birinci, ikinci ve üçüncü dalgaları olarak konu edilen tartışmalar bu endüstrideki işletmelerin büyümesinde aşamaları göstermektedir (B.... vd., 1999). Birinci dalga, geleneksel taşımacılık isletmelerinin 3PL olarak geliştiği 80’li yıllarda başlamıştır. İkinci dalga olarak kabul edilen işletmeler 1990’ların baslarında ortaya çıkmıştır, bunlara örnek olarak TNT, DHL ve FedEx v.b gibi isletmeler gösterilebilir. Üçüncü dalgada ise Anderson Consulting, GE capital, i2 ve Manugistics gibi danışmanlık, finans ve/veya BT yönetim işletmeleri bu endüstride yerlerini almışlardır (L....., 2004).

            (L.....,  2005) tarafından yapılan bir araştırmaya göre 3PL servis kullanımının çeşitli durumlara etkisi Tablo 6 da gösterilmiştir.

Tablo 6  3PL Servislerinin Kullanımının Çeşitli Durumlara Etkisi

Durum	Çok Olumsuz	Olumsuz	Etkisiz	Olumlu	Çok Olumlu
Çalışan Morali	5%	35%	35%	25%
Lojistik Masrafları		10%	20%	50%	20%
Sistem Kalkınması / Destek		25%	30%	35%	10%
Lojistik Servis Seviyeleri		10%	20%	65%	5%

Kaynak: L....,  2005